درباره کتاب نقطه مشترک | پیاده کردن تئوری فراگیری زبان دوم در کلاس

کتاب نقطه مشترک، ترجمه کتاب Common Ground اثر فلورنسیا هنشا و ماریس هاوکینز است.

کتاب نقطه مشترک در واقع سعی دارد مبانی و تئوری تدریس زبان دوم را به‌صورت خیلی کاربردی برای معلم‌های زبان جا بیندازد. نویسندگان، این کار را با مثال‌ها و پیشنهادهای عملی در کلاس زبان انجام داده‌اند. با خواندن مطالب کتاب و راهکارها و پیشنهادها، خیلی سریع متوجه می‌شوید که نویسندگان به‌خوبی از واقعیت و محدودیت‌های داخل کلاس آگاهی دارند.

محور اصلی محتوای کتاب بر اساس تئوری فراگیری زبان دوم (SLA) و همچنین یادگیری تسک‌محور است اما نکته جالب این کتاب این است که به‌هیچ‌وجه از شما نمی‌خواهد که روش یا متد تدریس خودتان را کنار بگذارید و کاملاً طبق اصول TBLT پیش بروید. بلکه، پیشنهادهایی می‌دهد که اگر مثلاً طبق متد PPP درس می‌دهید، با چه تغییراتی در متریال و لسن پلن، کلاس خود را تعاملی‌تر کنید.

بخش‌های مختلف کتاب

این کتاب حدود ۲۷۰ صفحه است و ۳ بخش کلی دارد که هر بخش شامل ۲ فصل است؛ یعنی در مجموع ۶ فصل دارد:

بخش ۱: روش تدریس و تئوری زبان دوم

• فصل ۱: اصول راهنما
• فصل ۲: تعیین سطح و ارزیابی

بخش ۲: ارتباط همراه با تفسیر پیام مخاطب

• فصل ۳: ورودی
• فصل ۴: خواندن، گوش کردن، تماشا کردن

بخش ۳: ارتباط بین‌فردی و ارائه‌ای

• فصل ۵: خروجی
• فصل ۶: تعامل

یک نکته جالب درباره این کتاب این است که مثل کتاب‌ها یا دوره‌های روش تدریس، بخش‌های جداگانه‌ای برای روش تدریس گرامر یا روش تدریس لغت ندارد و رویکرد کلی را بر اساس ورودی و خروجی (در هر شکل و فرمی) برای ایجاد ارتباط (تفسیر و بیان) گذاشته است.

قسمت‌های جالب هر فصل

چند قسمت یا عنوان جالب در این کتاب وجود دارد که در همه فصل‌ها تکرار می‌شوند:

• تست ابتدای فصل
• چه نکاتی را باید بدانم؟
• پرسش احتمالی شما
• در کلاس چطور پیاده می‌شود؟
• حالا که می‌دانید

تست ابتدای فصل

ابتدای هر فصل، یک فهرست به‌صورت بولت‌پوینت از مطالبی ارائه می‌شود که قرار است در آن فصل مطرح شود، تا شما بخوانید و پیش خودتان ببینید نظرتان درباره هرکدام از آن نکات چیست:

چه نکاتی را باید بدانم؟

ارائه مطلب یا همان ورودی در هر فصل با این عنوان انجام می شود. در واقع در این بخش از هر فصل، نکات اصلی مربوط به موضوع فصل مطرح می‌شود.

پرسش احتمالی شما

تقریباً بعد از هر نکته‌ای که مطرح می‌شود، یک یا چند باکس با این عنوان وجود دارد که به سؤالی که ممکن است با توجه به محدودیت‌های کلاس برای شما مطرح شود، جواب می‌دهد.

در کلاس چطور پیاده می‌شود؟

شاید کاربردی‌ترین قسمت کتاب همین قسمت باشد. این قسمت در اواخر هر فصل قرار دارد و در آن مثال‌ها و اکتیویتی‌هایی پیشنهاد می‌شود که مرتبط با مطالب آن بخش است. گاهی پیشنهادهایی برای اصلاح یک اکتیویتی که معمولاً توسط معلم‌های زبان در کلاس انجام می‌شود، ارائه می‌شود تا آن اکتیویتی تعاملی‌تر شود.

حالا که می‌دانید

این قسمت در انتهای هر فصل قرار دارد و شامل دو عنوان می‌شود. در عنوان «پرسش‌هایی برای بحث بیشتر»، با توجه به مطالب هر فصل، سؤال‌ها و چالش‌هایی مطرح می‌شود که معلم‌ها می‌توانند بعد از خواندن کتاب، درباره آن بحث کنند. یک عنوان دیگر هم در این قسمت وجود دارد: «آبزرو کلاس برای مرور مطالبی که مطرح شد» که در آن از شما می‌خواهد با دیدن کلاس (یا صرفاً متریال یا لسن پلن) یک همکار و یا تحلیل یکی از کلاس‌های خودتان، سعی کنید محتوای کلاس را بر اساس مطالبی که در آن فصل مطرح شده، تحلیل کنید. نمونه‌های زیر از فصل‌های مختلف انتخاب شده‌اند:

پرسش‌هایی برای بحث بیشتر

• در فصل ۳، هنگامی که درباره منابع مختلف ورودی بحث کردیم، درباره مطالب واقعی هم صحبت کردیم. آیا تمایز بین واقعی و غیر واقعی بودن در مورد خروجی نیز صدق می‌کند؟ چه مخاطبانی را واقعی در نظر می‌گیرید؟
• به‌عنوان معلم زبان، احتمالاً از شما می‌پرسند که نظرتان درباره اپلیکیشن‌ها یا وب‌سایت‌های یادگیری زبان (مثل روزتا استون یا دولینگو و غیره) چیست. یکی از آنها را بررسی کنید و با در نظر گرفتن جنبه‌های بنیادین فراگیری زبان که در این فصل بیان شد، بسنجید. چه تفاوت‌هایی بین نحوه عملکرد آن اپلیکیشن‌ها/سایت‌ها و آنچه اکنون درباره فراگیری زبان می‌دانید وجود دارد؟ آیا استفاده از آنها را به دوستی که می‌خواهد به‌تنهایی زبان یاد بگیرد توصیه می‌کنید، یا پیشنهاد می‌کنید که روش دیگری را در پیش بگیرد؟
• در ابتدای این فصل گفتیم که ما معمولاً نمره‌ها را بازتابی از این می‌دانیم که زبان‌آموزان تا چه اندازه توانسته‌اند به اهداف آموزشی دست یابند یا به سطح مورد نظر برسند. آیا با این جمله موافقید؟ آیا بین نمره‌ها و سطح مهارت یا توانایی‌های زبان‌آموزان در زبان هدف همبستگی وجود دارد؟ نمره «A» در دوره‌های شما به چه معناست؟
• متد شنیداری-گفتاری چندین دهه است که توسط متخصصان رد شده، اما با این حال برخی معلمان هنوز از تکنیک‌هایی استفاده می‌کنند که به ALM شباهت دارد. در اینترنت درباره اصول و ویژگی‌های اصلی ALM جستجو کنید و سپس توضیح دهید که چگونه این ویژگی‌ها با برخی از جنبه‌های بنیادین فراگیری زبان در تضاد است.

  

آبزرو کلاس برای مرور مطالبی که مطرح شد

• یک کلاس زبان در سطح مقدماتی یا متوسط را آبزرو کنید. به نکات زیر توجه کنید و درباره‌ آنها یادداشت کنید.

الف) از میان همه پرسش‌هایی که معلم مطرح کرد، چندتای آنها پرسش نمایشی بودند؟ (یعنی معلم پاسخ را می‌دانست.)
ب) آیا زبان‌آموزان قادر و مجبور بودند که ورودی ارائه‌شده از سوی معلم را متوجه شوند؟ معلم از چه راهبردهایی برای قابل‌فهم‌کردن زبان استفاده کرد؟

• دو کلاس زبان در سطوح مختلف (مثلاً مبتدی و متوسط، یا متوسط و پیشرفته) را آبزرو کنید و درباره موارد زیر یادداشت‌برداری کنید:

الف) سه شیوه ارتباطی در هر کلاس چگونه انجام شدند؟ آیا تفاوتی میان دو سطح مشاهده کردید؟
ب) نقش معلم در آن دو کلاس چه بود؟ آیا سطح زبان‌آموزان بر نقش معلم تأثیر داشت؟

مؤخره

در فصل مؤخره کتاب هم یک قسمت وجود دارد با عنوان: «پاسخ به اگرهای پرتکرار». در این قسمت هم به سؤال‌های پرتکراری که معمولاً معلم‌ها با توجه به محدودیت‌های کلاس مطرح می‌شود پاسخ داده شده است. چندتا از این سؤال‌های چالشی را در زیر می‌بینید. البته در کتاب، به‌طور مفصل به این سؤال‌ها پاسخ داده شده است:

• اگر زبان‌آموزان پیشرفت زیادی نکنند چه؟
• اگر زبان‌آموزانم درگیر نشوند چه؟

• • •

نحوه تهیه کتاب

با مراجعه به بخش کتاب‌های آرش صوفیوند، می‌توانید با کد تخفیف ELT2026 کتاب نقطه مشترک را تا پایان بهمن ۱۴۰۴ به قیمت ۱۵۵ هزار تومان تهیه کنید. قیمت کتاب بدون کد تخفیف، ۱۹۵ هزار تومان است.