انواع اکتیویتی در کلاس زبان | تمرین‌های مکانیکی و منعطف برای مراحل مختلف درس

در یک کلاس زبان، معلم ممکن است در مراحل مختلف درس، فعالیت‌ها و تمرین‌هایی را به زبان‌آموزان بدهد تا آن را انجام بدهند. در این مطلب، درباره انواع اکتیویتی در کلاس زبان می‌خوانید.

انواع اکتیویتی

تمرین‌ها و اکتیویتی‌های کلاس را می‌توان به سه دسته خیلی کلی تقسیم کرد:

• تمرین‌های مکانیکی
• تمرین‌های منعطف
• تمرین‌های آزاد

تمرین‌های مکانیکی

منظور از تمرین مکانیکی، تمرین‌هایی است که معمولاً فقط یک جواب صحیح دارند. به عبارت دیگر، زبان‌آموز قرار نیست از بین جواب‌های صحیح متعدد، جوابی که بیشتر می‌پسندد را انتخاب کند. انواع تمرین‌های جای خالی از نوع تمرین‌های مکانیکی هستند. مثلاً وقتی از زبان‌آموز می‌خواهید حالت گذشته فعل‌های مورد نظر را بنویسند، در واقع از او می‌خواهید که یک تمرین مکانیکی را انجام بدهد.

به این نوع تمرین‌ها، تمرین‌های کنترل‌شده (Controlled Practice) نیز می‌گویند چون در آنها، زبان و جوابی که زبان‌آموز قرار است به‌کار ببرد کنترل شده است.

تمرین‌های مکانیکی معمولاً به زبان‌آموزان کمک می‌کنند تا اشتباهات کمتری داشته باشند، یعنی صحیح صحبت کردن/نوشتن (Accuracy) آنها تقویت شود.

تمرین‌های منعطف‌تر

در تمرین‌های منعطف‌تر، زبان‌آموزان می‌توانند از بین جواب‌های صحیح متعدد، یکی را انتخاب کنند.

مثلاً تمرینی که در آن زبان‌آموزان به یک عکس نگاه می‌کنند و کارهایی فرد داخل تصویر در حال انجان آن است را می‌گویند، می‌تواند تمرین منعطف یا کمتر مکانیکی (Less Controlled Practice) به‌حساب بیاید چون یکی از زبان‌آموزان ممکن است بگوید که فرد در حال آشپزی است و دانش‌آموز دیگر بگوید که فرد دارد لبخند می‌زند، و هر دو آنها هم درست می‌گویند.

تمرین‌های آزاد یا تولیدی

در این اکتیویتی‌ها، زبان‌آموز کاملاً آزاد است که هر محتوایی تولید کند. اما موقعیت و کانتکست اکتیویتی طوری طراحی شده که زبان‌آموزان بهرحال از آیتمی که در آن جلسه یاد گرفته‌اند هم/بیشتر استفاده می‌کنند. مثلاً درباره این صحبت می‌کنند که آخر هفته گذشته چکار کردند و از زمان گذشته ساده بهمراه افعال و کلمات مرتبط استفاده می‌کنند.

اکتیویتی‌های آزاد (Freer Practice) معمولاً به زبان‌آموزان کمک می‌کنند تا روان‌تر صحبت کنند و برای انتخاب ساختار یا کلمه مورد نظر، کمتر مکث کنند، یعنی روان صحبت کردن/نوشتن (Fluency) آنها تقویت شود. به همین دلیل است که در اکتیویتی‌های آزاد و تولیدی، معمولاً معلم اشتباهات زبان‌آموزان را درجا تصحیح نمی‌کند و تصحیح و فیدبک را به بعد از اتمام اکتیویتی موکول می‌کند.

اکتیویتی برای مرحله ارائه

آیا می‌توان در مرحله ارائه گرامر هم از اکتیویتی استفاده کرد؟
بله. برای ارائه گرامر یا لغت، قرار نیست معلم همیشه به‌صورت یک‌طرفه مفهوم مورد نظر را ارائه بدهد. گاهی برای ایجاد کانتکست می‌توان از انواع تمرین و اکتیویتی استفاده کرد.

قبل از ریدینگ و لیسنینگ

در درس‌های غیر از تدریس گرامر، مثل جلسه تدریس ریدینگ، معلم می‌تواند برای ارائه لغات کلیدی، بجای ارائه مستقیم یا سوال و جواب، از اکتیویتی‌های مختلف استفاده کند. مثلاً ممکن است که تمرین جفت کردن کلمات با تعریف به آنها بدهد تا با کلمات کلیدی داخل متن آشنا شوند.

اکتیویتی برای فیدبک

بعد از اکتیویتی‌هایی که زبان‌آموزان انجام می‌دهند، شاید معلم بخواهد که به زبان‌آموزان درباره اشتباهات و استفاده‌های درست آنها از آیتم مورد نظر فیدبک بدهد. گاهی خود فیدبک هم می‌تواند در قالب اکتیویتی باشد. مثلاً معلم فهرستی از اشتباهات همه را به‌صورت بی‌نام به آنها بدهد و ار آنها بخواهد در گروه‌های دو یا سه نفره، فرم درست اشتباهات را بنویسند.